Strona główna | Szkoła | Historia | Osiągnięcia | Świetlica | Kronika | Publikacje | Galeria | Biblioteka | Dla rodziców
    Artykuły, wiersze, konspekty, konkursy, scenariusze zajęć
 
Jasełka
Wieczerza wigilijna
Znowu Święta
Dzień kobiet
Czas wolny
O czytaniu
Aktywizacja
O wychowaniu
Konkurs: 1-3
Konkurs: 4-6
Biały uśmiech
Wkrótce zima
Nauczyciel kluczem
ADHD w szkole
Uwaga - konflikt!
Dysleksja
Bezpieczeństwo
Uczeń na drodze
Bezpieczny uczeń
Aktywna szkoła 2015
 
Czytać...? Nie czytać…? Czytać!!!

 

     Czytanie to umiejętność odkrywająca przed każdym człowiekiem nieprzebraną przestrzeń wiedzy i informacji. Jest to ważne zwłaszcza dzisiaj, na początku XXI wieku, który wymaga od każdego z nas ciągłego uczenia się, podnoszenia kwalifikacji czy zmiany zawodu – a dotyczy to ludzi dorosłych.
     A wcześniej? Aby sprostać wymaganiom programowym - kolejno szkoły podstawowej, gimnazjum i szkoły średniej, później wybranego kierunku studiów, musimy poznać niezliczoną ilość podręczników, ćwiczeń, lektur obowiązkowych i nieobowiązkowych - dlatego czytamy, czytamy, ciągle czytamy.
     Przyswojenie umiejętności czytania to skomplikowany proces, na który mają wpływ czynniki natury fizjologicznej i psychologicznej. Aby ułatwić rozpoczęcie nauki czytania należy zwrócić uwagę na:

  • rozwijanie spostrzegawczości wzrokowej,
  • doskonalenie mowy, ze szczególnym naciskiem na poprawne wymawianie wszystkich głosek,
  • rozwijanie słuchu, który jest podstawowym warunkiem możliwości dokonywania pełnej syntezy i analizy wyrazów . Spełnienie powyższych warunków w dydaktyce określane jest terminem „dojrzałości szkolnej”, która dotyczy głównie pięcio i sześciolatków. .Przygotowanie do nauki czytania małego człowieka w wieku przedszkolnym to trudne zadanie, dlatego realizowane jest za pomocą metod, które były i są stosowane w nauczanie początkowym:
  • metoda syntetyczna: jedna z najwcześniej stosowanych, polegająca na tym, że naukę czytania zaczyna się od poznawania izolowanych części wyrazów: sylab, a najczęściej liter. Dzieci poznają najpierw wszystkie litery alfabetu, a dopiero potem uczą się łączyć je w sylaby lub wyrazy.
  • metoda analityczna: polega na poznawaniu i odczytywaniu wyrazów całościowo, bez wyodrębniania ich części składowych.
  • metody analityczno-syntetyczne: ich istotą jest jednoczesne występowanie procesów analizy i dokonywania syntezy i to zarówno w sferze słuchu - wyodrębnienie i łączenie głosek, jak i sferze wzroku - wyodrębnienie i łączenie liter .Przy stosowaniu tej metody istnieją dwie możliwości : pierwsza gdzie punktem wyjścia jest wyraz - wtedy mówimy o metodzie analityczno-syntetyczno – wyrazowej lub gdy punktem wyjścia sylaba - wtedy jest to metoda analityczno – syntetyczno - sylabowa.

 

     Najbliższa myśleniu dziecka sześcioletniego jest metoda analityczno – syntetyczno - wyrazowa, dlatego w pracy z dzieckiem w tym wieku jest najczęściej stosowana. Mówi ona, że punktem wyjścia w nauce czytania powinny być wyrazy określające znane, konkretne przedmioty, zjawiska, fakty interesujące i powiązane z życiem małego człowieka. Dziecko, kojarząc poszczególne głoski z odpowiadającymi im znakami graficznymi – literami, początkowo powinno odczytywać treść, która coś dla niego znaczy, czyli wyobrazić sobie konkretny, znany i bliski mu przedmiot , a w późniejszym okresie także fakt i zjawisko.
     Powyższy opis przedstawia czynność niezwykle skomplikowaną, jednak przecież znakomita większość z nas, opanowuje z dobrym skutkiem tę trudną sztukę.

      Pojawiają się nowe teorie naukowe związane z nauką czytania.
     Obecnie mówi się, że właściwa nauka czytania powinna rozpocząć się od słuchania, następnie słuchania i patrzenia na całe wyrazy i zdania czytanego tekstu. Naukowcy twierdzą: należy odejść od stereotypu, że uczymy się czytać poprzez głośne artykułowanie liter i zgłosek. Zachęcając dzieci we wczesnej fazie nauki, do głośnego czytania- programujemy je do wolnego czytania!
     Gdy dzieci czytają na głos, utrwala się w nich nawyk subwokalizacji, który ogranicza tempo czytania. Te osoby, mogą w przyszłości czytać po cichu w tempie czytania na głos. A wszystko przez neurony - młody mózg może zakodować sobie udział narządu głosu w czytaniu i w przyszłym życiu nadal w myślach czytamy tak jak na głos. W dobie konieczności szybkiego zapoznania się z zalewem informacji, wolne czytanie –to rodzaj kalectwa. Gdy prawidłowo wytrenujemy przekazywanie impulsów z oka do mózgu, możemy przeczytać, zrozumieć i zapamiętać od 500 do 3000 słów na minutę!
     Są nawet rekordziści, którzy potrafią więcej, ale nie o wyniki tutaj chodzi. Dorośli najczęściej czytają wolno: około 200 słów na minutę, co może być skutkiem sposobu w jaki uczono ich czytać.
     Gdy ktoś pragnie w szybkim tempie przeczytać opasłe tomiska zaległej lektury, powinien poznać metodę szybkiego czytania, która polega na obejmowaniu wzrokiem coraz większych grup wyrazów. Każde zajęcia kursu szybkiego czytania rozpoczynają ćwiczenia relaksacyjne i koordynujące pracę obu półkul mózgowych, bo w stanie relaksu umysł pracuje lepiej. Następuje czas na ćwiczenia koncentracyjne - najbardziej znane to pisanie lub rysowanie obiema rękami równocześnie tak, by powstały lustrzane odbicia tego samego obrazka.
     Początek kursu to mozolne odzwyczajanie oka od dotychczasowych nawyków związanych z czytaniem: ćwiczenia polegają na kartkowaniu książek. Tylko raz można rzucić okiem na każdą stronę, co pozwoli przyzwyczaić oczy do wykonania dwóch fiksacji, czyli zatrzymań na tekście. Następne ćwiczenia wykonuje się przy pomocy wskaźnika z pomalowaną na czerwono końcówką. Należy szybko uderzać nim w dwóch punktach na każdej linijce. Na kolejnych zajęciach zmniejsza się tempo kartkowania stron, teraz trzeba starać się jak najwięcej zrozumieć z tego, co czytamy. Kilkumiesięczne ćwiczenia pozwalają obejmować wzrokiem coraz większe grupy wyrazów, a co najważniejsze -rozumieć ich znaczenie.
     Systematyczna praca pozwala osiągnąć rewelacyjne efekty. Obok opanowania sztuki szybkiego czytania, poprawiamy pamięć i koncentrację. Zatem - warto spróbować!



Opracowała: Halina Fidzińska


Bibliografia:
1. Brzezińska A., Gotowość do czytania i pisania i jej rozwój w wieku przedszkolnym, (W:) Brzezińska A.(red.), Czytanie i pisanie –nowy język dziecka.
2. „Od czytania boli…ręka ”, Przegląd, 12.10. 2001, s.71.
3. www.całapolskaczytadzieciom.pl

Szkoła Podstawowa w Zelczynie, 32-051 Wielkie Drogi, tel./fax.: 012-270-60-21, e-mail: sp@zelczyna.eu